Andrzej Hiolski - Pielgrzym Julian Korsak Pielgrzym idący w zimny kraj północy
Gdzie wokół wodząc oczyma smutnemi
Prócz gwiazd na niebie, złotych kwiatów nocy
Nie ma nadziei spotkać kwiat na ziemi...
Jakże mu błogo, gdy na pustej błoni
Spotka przechodząc kwiat niespodziewany
On go zachwyci wdziękiem barw i woni
Kwiat ten, co wzrósł wśród głazów gdzieś nieznany...
Ucieszna moja śpiewaczko! Safo słowieńska!
Na którą nie tylko moja cząstka ziemieńska,
Ale i lutnia dziedzicznym prawem spaść miała!
Tęś nadzieję już po sobie okazowała,
Nowe piosnki sobie tworząc, nie zamykając
Ustek nigdy, ale cały dzień prześpiewając,
Jako więc lichy słowiczek w krzaku zielonym
Całą noc prześpiewa gardłkiem swym ucieszonym.
Prędkoś mi nazbyt umilkła! Nagle cię sroga
Śmierć spłoszyła, moja wdzięczna szczebiotko droga!
Nie nasyciłaś mych uszu swymi piosnkami,
I tę trochę teraz płacę sowicie łzami.
A tyś ani umierając śpiewać przestała,
Lecz matkę, ucałowawszy, takeś żegnała
"Już ja tobie, moja matko, służyć nie będę
Ani za twym wdzięcznym stołem miejsca zasiędę;
Przyjdzie mi klucze położyć, samej precz jechać,
Domu rodziców swych miłych wiecznie zaniechać."
To i czego żal ojcowski nie da serdeczny
Przypominać więcej, był jej głos ostateczny.
A matce, słysząc żegnanie tak żałościwe,
Dobre serce, że od żalu zostało żywe.
Obrazy:
Władysław Łuszczkiewicz
Jan Matejko (kopia)
W naszych górach dziewcząt moc
A w ich oczach gwiazdy, noc
Dobrze z nimi zuchu młody
Ale lepsze dni swobody
Więc się nie żen, dni nie gub
Słuchaj rady mej
A rumaka raczej kup
Będzie walczyć lżej...
Kto się żeni, znam to znam
Lichej doli szuka sam
On na boje nie poleci
Bo go zmiękczy głos kobiecy
Więc się nie żeń, dni nie gub...
Hej nie zdradzi wierny koń
Na nim w wody, w ogień goń
Leci błonią jak wiatr chyży
I odległość wnet przybliży
Więc się nie żen, dni nie gub...
Obraz: Juliusz Kossak
Andrzej Hiolski - Starość Pierre-Jean de Béranger La Vieillesse Władysław Syrokomla
Dzień po dzionku marnie schodzi
Czas na czole zmarszczki pisze
Chociaż jeszcze dosyć młodzi
My starzejem, towarzysze
Lecz kto lubi kwiatów sploty
Kto w młodzieńcze wierzy mary
Kto ma czucie swej istoty
Ten nie bardzo jeszcze stary...
Zwolennicy ideałów
Dziś nie spełnim, co się marzy
Towarzyszki naszych szałów
Przymawiają, żeśmy starzy
Lecz kto skromnie się udziela
Kto się słusznej dzierżąc miary
Ma w swej lubej przyjaciela
Ten nie bardzo jeszcze stary
Kto ma w lubej przyjaciela
Ten nie bardzo jeszcze stary
Choć nam młodzież dzisiaj wróży
Naszą starość niezawodną
Wam natchnienie już nie służy
I piosenki wasze chłodną
Lecz kto czuje duch śpiewaczy
Zdoła jąć się strun cytary
Zebrać w kółko swych słuchaczy
Ten nie bardzo jeszcze stary
Kto ma jeszcze swych słuchaczy
Ten nie bardzo jeszcze stary Obrazy: Pierre-Jean de Béranger, Władysław Syrokomla
Morel podajesz ml z drzewa,
Drzewko udatne i giętkie
Zielona szata odziewa;
Majążli rajskie ogrody
Drzewko tak pięknej urody?
Ach! to jej kibić, ach! to jej kibić,
Ach! to jej kibić.
Morel ten dojrzał dziś z rana,
A jak na jasnym gór śniegu
Różowa barwa rozlana,
Barwa zachodnich promieni,
Tak się ten morel rumieni.
Ach! to jej lica, ach! to jej lica,
Ach! to jej lica.
Patrz! co świeżości i woni,
Jak aksamitny w dotknięciu;
Słodko go pieścić na dłoni,
Słcdziej przytulić do twarzy,
Gdy ją myśl o niej rozżarzy.
Ach! to jej rączki, ach! to jej rączki,
Ach! to jej rączki!
Patrz! ile krasy wzrok mami,
To na nim rosy perełka:
Chciwie ją zbieram ustami,
W przód nim ją promyk wypije,
W przód nim ją powiew odbije.
Ach! to jej łezka, ach! to jej łezka,
Ach! to jej łezka!
Obrazy: Emile Vernon, Maredith Brooks
Kukowała kukułeczka
Tuląc główkę do listeczka
Kto gniazdeczko mi uwije
Kto dziateczki me przykryje
Słowik gniazdo mi uwije
Przepióreczka dziatki skryje
Przepióreczka skryje
Miła Zosia łezki roni
Przykładając główkę k-dłoni
Kto warkoczyk mój rozwije
Kto wianeczkiem mię okryje
Brat rozwije splot warkoczy
Siostra wiankiem je otoczy...
Kukowała kukułeczka
Tuląc główkę do listeczka
Już mi więcej tu nie siadać
I gniazdeczka nie układać
Zabrał sokół me gniazdeczko
Wzięłaś dziatki przepióreczko
Wzięłaś przepióreczko
Zapłakała Zosiuleńka
Tuląc główkę do okienka
Już nie będę tu siedziała
I wianeczków mych zwijała
Wziął braciszek me wianeczki
A siostrzyczka uploteczki...
Wzięła uploteczki
Andrzej Hiolski, Bernard Ładysz - Znasz-li ten kraj
Johann Wolfgang von Goethe Kennst du das Land? wo die Citronen blühn Adam Mickiewicz
Znasz-li ten kraj,
Gdzie cytryna dojrzewa,
Pomarańcz blask
Majowe złoci drzewa,
Gdzie wieńcem bluszcz
Ruiny dawne stroi,
Gdzie buja laur
I cyprys cicho stoi?
Znasz-li ten kraj?
Ach, tam, o moja miła,
Tam był mi raj,
Tam był mi raj,
Pókiś ty ze mną była!
Tam był mi raj,
Tam był mi raj,
Pókiś ty ze mną była!
Znasz-li ten gmach,
Gdzie wielkich sto podwoi,
I kolumn rząd
I sto posągów stoi,
Gdzie wieńcem bluszcz
Ruiny dawne stroi,
Gdzie buja laur
I cyprys cicho stoi?
Znasz-li ten kraj?
Ach, tam, o moja miła,
Tam był mi raj,
Tam był mi raj,
Pókiś ty ze mną była!
Tam był mi raj,
Tam był mi raj,
Pókiś ty ze mną była!
Znasz-li ten brzeg,
Gdzie po skalistych górach
Strudzony muł
Wytchnienia szuka w chmurach,
Gdzie w głębi jam
Płomieniem wrą opoki,
A z wierzchu skał
W kaskadach grzmią potoki?
Znasz-li ten kraj?
Ach, tam, o moja miła,
Tu jest mój raj,
Tu jest mój raj,
Bylebyś ze mną była!
Tu jest mój raj,
Tu jest mój raj,
Bylebyś ze mną była!
O matko moja, matko rodzona
Na co mnie było pieścić dziecięciem
Na co mnie było do swego łona
Takim serdecznym tulić objęciem
Na co mnie było pocałunkami
Serce dziecinne moje rozgrzewać
I uczyć dumać swymi dumkami
I płakać przy mnie, płakać a śpiewać...
O matko moja, źle mi na świecie
Tęskno mi, nudno, tęskno po tobie
Dzień po dniu łańcuch żywota plecie
Oby już prędzej prysnął przy grobie
Ty tylko, matko, ty nie płacz po mnie
Błogo kto ziemską wędrówkę kończy
Z dawnym uśmiechem tam pospiesz do mnie
Ach tam, gdzie nas już nic nie rozłączy...
Obraz: Logan Moreau
Z nową wiosną kwiaty wrócą,
Znów zakwitną klomby róż,
Lecz twój dawny zachwyt dla mnie
Nie powróci nigdy już.
Z nową wiosną świat się zbudzi
Cudnie piękny wszerz i wzdłuż,
Tylko wzrok twój czarów moich
Nie dostrzeże już.
Z nową wiosną kwiaty wrócą,
Znów zakwitną klomby róż
Lecz twój dawny zachwyt dla mnie
Nie powróci nigdy już.
Dawny twój zachwyt nie wróci już.
Nigdy, nigdy nie.
Z nową wiosną słowik wróci
Zza dalekich gór i mórz,
Ale w duszę pieśń ma dawna
Nie powróci nigdy już.
Ledwie jedna wiosna minie,
Wnet i nowa wiosna tuż,
Tylko życia dzień wiosenny
nie powróci już.
Z nową wiosną słowik wróci
Zza dalekich gór i mórz,
Ale w duszę twą pieśń ma dawna
Nie powróci nigdy już.
Nigdy nie wróci pieśń dawna twa.
Nigdy, nigdy nie. Obrazy: Franz Xavier Winterhalter
Andrzej Hiolski Mów do mnie jeszcze Kazimierz Przerwa-Tetmajer
Mów do mnie jeszcze... Z oddali, z oddali
głos twój mi płynie na powietrznej fali,
jak kwiatem, każdym słowem twym się pieszczę.
Mów do mnie jeszcze...
Mów do mnie jeszcze... Te płynące ku mnie
słowa są jakby modlitwą przy trumnie
i w sercu śmierci wywołują dreszcze --
mów do mnie jeszcze...
Niemnie, domowa rzeko moja! gdzie są wody,
Które niegdyś czerpałem w niemowlęce dłonie,
Na których potem w dzikie pływałem ustronie,
Sercu niespokojnemu szukając ochłody?
Tu Laura, patrząc z chlubą na cień swej urody,
Lubiła włos zaplatać i zakwiecać skronie,
Tu obraz jej malowny w srebrnej fali łonie
Łzami nieraz mąciłem, zapaleniec młody.
Niemnie, domowa rzeko, gdzież są tamte zdroje.
A z nimi tyle szczęścia, nadziei tak wiele?
Kędy jest miłe latek dziecinnych wesele?
Gdzie milsze burzliwego wieku niepokoje?
Kędy jest Laura moja? gdzie są przyjaciele?...
Wszystko przeszło, a czemuż nie przejdą łzy moje! Fot. Hanka O. - Niemen w Druskiennikach
